Trong bối cảnh thời tiết giao mùa tiềm ẩn nhiều nguy cơ bùng phát dịch bệnh, công tác phòng, chống dịch và triển khai Chương trình Tiêm chủng mở rộng (TCMR) trên địa bàn tỉnh trong quý I năm 2026 tiếp tục được duy trì ổn định. Mặc dù số ca mắc các bệnh truyền nhiễm còn ở mức thấp, song ngành y tế vẫn xác định không được chủ quan, lơ là, nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng một cách bền vững.

Ngày 17/4, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật tỉnh Thái Nguyên tổ chức hội nghị trực tuyến giao ban quý I chương trình phòng, chống bệnh truyền nhiễm và tiêm chủng mở rộng với các phòng chuyên môn của Trung tâm cùng đại diện 92 Trạm Y tế xã, phường trên toàn tỉnh.
Theo báo cáo, trong 3 tháng đầu năm, toàn tỉnh ghi nhận 8 ca mắc sốt xuất huyết, 132 ca mắc sởi, 130 ca tay chân miệng, 2 trường hợp uốn ván và 2 ca COVID-19. Ngoài ra, một số bệnh truyền nhiễm khác cũng xuất hiện rải rác tại các địa phương. Cụ thể, bệnh do vi rút Adeno ghi nhận cao nhất tại xã Thành Công với 5 ca, phường Trung Thành 3 ca. Bệnh lỵ trực trùng tập trung tại phường Trung Thành với 6 ca, phường Phúc Thuận và Vạn Xuân mỗi nơi 2 ca. Bệnh quai bị xuất hiện tại xã Phú Bình 3 ca, xã Ngân Sơn 2 ca và phường Sông Công 1 ca…
Đáng chú ý, dù số lượng ca mắc chưa lớn và chưa ghi nhận ổ dịch bùng phát diện rộng, song các yếu tố nguy cơ vẫn hiện hữu, đặc biệt tại những khu vực đông dân cư hoặc điều kiện vệ sinh môi trường còn hạn chế. Ngành y tế đã cảnh báo, yêu cầu các địa phương duy trì trạng thái sẵn sàng, chủ động giám sát, phát hiện sớm và xử lý triệt để các ổ dịch ngay từ cơ sở.
Song song với công tác phòng, chống dịch, chương trình tiêm chủng mở rộng tiếp tục được triển khai đồng bộ trên toàn tỉnh. Đây được xác định là “lá chắn” hiệu quả giúp kiểm soát các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, đặc biệt ở nhóm trẻ em và phụ nữ mang thai. Trong quý I, tỷ lệ tiêm các loại vắc xin cơ bản cho trẻ dưới 1 tuổi như BCG, viêm gan B, DPT-VGB-Hib, OPV, IPV và Rota có xu hướng cải thiện. Tuy nhiên, kết quả đạt được vẫn chưa đồng đều giữa các địa phương.
Thống kê cho thấy, tỷ lệ tiêm chủng các loại vắc xin cơ bản ở trẻ dưới 1 tuổi mới đạt từ 15% đến 21,2%. Đáng lưu ý, có tới 40/92 xã có tỷ lệ tiêm dưới 9% hoặc trên 30%, phản ánh sự chênh lệch đáng kể và nguy cơ bỏ sót đối tượng vẫn còn hiện hữu. Đối với nhóm trẻ trên 1 tuổi và phụ nữ mang thai, tỷ lệ tiêm chủng cũng chưa đạt yêu cầu kế hoạch, dao động từ 16,6% đến 22,8%, với 29/92 xã có tỷ lệ dưới 9%.
Nguyên nhân của tình trạng này được xác định là do một số địa bàn vùng sâu, vùng xa còn gặp khó khăn trong việc tiếp cận dịch vụ y tế; công tác rà soát đối tượng chưa thực sự sát sao; nhận thức của một bộ phận người dân về tiêm chủng còn hạn chế. Bên cạnh đó, việc di biến động dân cư cũng ảnh hưởng không nhỏ đến việc quản lý và tổ chức tiêm chủng.
Tuy vậy, một điểm tích cực là công tác đảm bảo an toàn tiêm chủng được thực hiện nghiêm túc. Tất cả các điểm tiêm đều tuân thủ quy trình chuyên môn, theo dõi chặt chẽ phản ứng sau tiêm. Trong quý I, không ghi nhận trường hợp tai biến nặng liên quan đến tiêm chủng. Hệ thống dây chuyền lạnh từ tỉnh đến cơ sở được duy trì ổn định, đảm bảo chất lượng vắc xin trong suốt quá trình bảo quản và vận chuyển.

Nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống dịch và tiêm chủng, giai đoạn 2026–2028, tỉnh đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ bao phủ vắc xin đạt từ 90% đến trên 95% đối với hầu hết các loại vắc xin trong chương trình TCMR. Để đạt được mục tiêu này, ngành y tế xác định cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp.
Trọng tâm là đẩy mạnh công tác truyền thông, nâng cao nhận thức của người dân về lợi ích của tiêm chủng; tăng cường rà soát, lập danh sách đối tượng tiêm chủng đầy đủ, chính xác; tổ chức các điểm tiêm lưu động tại vùng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đồng thời, tiếp tục đào tạo, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ y tế cơ sở, đảm bảo đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.
Bên cạnh đó, công tác phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm tiếp tục được tăng cường. 100% trạm y tế trên địa bàn đã kiện toàn Ban Chỉ đạo phòng, chống dịch; thành lập đội cơ động và đội đáp ứng nhanh, sẵn sàng xử lý các tình huống phát sinh. Hệ thống giám sát dịch bệnh hoạt động hiệu quả, giúp phát hiện sớm các ca bệnh và khoanh vùng, xử lý kịp thời, không để dịch lan rộng.
Có thể thấy, với sự vào cuộc quyết liệt của ngành y tế cùng sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền các cấp, công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn tỉnh đang được kiểm soát tốt. Tuy nhiên, trong bối cảnh dịch bệnh vẫn tiềm ẩn nhiều diễn biến khó lường, việc duy trì cảnh giác, không chủ quan và nâng cao tỷ lệ tiêm chủng vẫn là yêu cầu cấp thiết, góp phần bảo vệ sức khỏe nhân dân và phát triển kinh tế – xã hội bền vững.
KIẾU NHI